Rối loạn giấc ngủ đêm ở bệnh nhân Parkinson


Các thống kê cho thấy, có tới 70% bệnh nhân Parkinson có triệu chứng rối loạn giấc ngủ ngay ở giai đoạn đầu của bệnh.

Những yếu tố ảnh hưởng đến giấc ngủ về đêm ở bệnh nhân Parkinson

Rối loạn giấc ngủ (khó đi vào giấc ngủ, thường xuyên gặp ác mộng, ngủ đêm ít…) ở bệnh nhân parkinson có thể xuất hiện trước các triệu chứng rối loạn vận động (run tay, run chân, cứng cơ, co giật…). Tình trạng này tăng dần theo tiến triển bệnh và có thể làm nặng hơn tình trạng bệnh lý khác như trầm cảm, suy giảm trí nhớ.

Rối loạn giấc ngủ đêm ở bệnh nhân Parkinson 1
Bệnh nhân parkinson thường khó đi vào giấc ngủ (ảnh minh họa)

Bệnh nhân parkinson chỉ ngủ trung bình 5h trong một đêm và thức dậy ít nhất 2 lần. Suy giảm chất lượng giấc ngủ của người bệnh thường do các yếu tố:

- Buồn ngủ vào ban ngày: Bệnh nhân parkinson thường ngủ nhiều vào ban ngày, đặc biệt là giấc ngủ trưa kéo dài do đó khó ngủ vào ban đêm. Người bệnh không kiểm soát được cơn buồn ngủ và có thể ngủ khi đang làm việc, đi lại, luyện tập... Buồn ngủ làm giảm khả năng nhận thức, sự tập trung và tỉnh táo của bệnh nhân, do đó bệnh nhân rất dễ bị chấn thương do va chạm hay vấp ngã.

- Ngưng thở khi ngủ: Liên quan đến chứng rối loạn hô hấp với các biểu hiện như ngáy, nghẹt thở, khó thở. Triệu chứng này tăng theo độ tuổi và dễ gây tử vong ở người già. Có thể điều trị ngưng thở khi ngủ bằng phương pháp cung cấp không khí liên tục qua đường hô hấp trên, ngăn ngừa tắc nghẽn và bổ sung oxy trong khi ngủ.

Xem thêm:
Thiên ma - Câu đằng vị thuốc quý trong điều trị bệnh run
Đinh Lăng - thảo dược quý giúp cải thiện chức năng hệ thần kinh

- Rối loạn vận động: Tình trạng co cứng cơ khiến người bệnh gặp khó khăn khi trở mình hay cử động; cảm giác ngứa rát ở chi dưới khiến người bệnh có các động tác như run giật, di chuyển không kiểm soát dẫn đến giấc ngủ không sâu, dễ tỉnh giấc.

- Trầm cảm, ác mộng: 15% bệnh nhân parkinson có tình trạng rối loạn tâm thần dẫn đến trầm cảm. Những người bị trầm cảm thường tỉnh giấc vào nửa đêm và rất khó quay lại giấc ngủ. Giai đoạn đầu bệnh nhân có thể sử dụng thuốc trầm cảm để dễ đi vào giấc ngủ hơn, tuy nhiên các thuốc điều trị này về lâu dài lại ngủ nhiều vào ban ngày và các cơn ác mộng về đêm đối với bệnh nhân.

- Rối loạn hành vi: Trong khi ngủ bệnh nhân parkinson có thể xuất hiện các triệu chứng như la hét, nói mê do gặp ác mộng, hay cảm giác sợ hãi khi ngủ và có thể xuất hiện các hành động diễn ra trong mơ. Người bệnh có thể có các hành động gây tổn thương đến người thân mà không thể tự chủ hay kiểm soát được.

- Tiểu nhiều: Người bệnh parkinson thường bị rối loạn chức năng thần kinh tự chủ, gây tiểu không tự chủ và tiểu nhiều lần, đặc biệt là về đêm. Do đó người bệnh phải thức giấc nhiều lần, làm giảm chất lượng giấc ngủ.

- Thuốc điều trị: Thuốc điều trị bệnh parkinson (dopamin hay levodopa với liều thấp hơn điều trị) có thể cải thiện được giấc ngủ đêm do giảm chuyển động cơ thể, giảm run, giật… Tuy nhiên ở liều cao hơn lại gây buồn ngủ vào ban ngày, gián đoạn giấc ngủ đêm và người bệnh thường xuyên gặp ác mộng, sợ hãi khi ngủ dẫn đến rối loạn hành vi không kiểm soát.

Biện pháp cải thiện giấc ngủ

- Duy trì thời gian ngủ: Người bệnh nên duy trì thời gian ngủ và thức dậy đều đặn, cùng một thời điểm sẽ thiết lập được “đồng hồ sinh học”. Không nên thức khuya sẽ khó đi vào giấc ngủ hay ngủ quá sớm sẽ tỉnh giấc vào sáng sớm, tốt nhất nên đi ngủ sau 20h và trước 23h, ngủ 7 – 8h trong ngày.

- Buổi tối nên ăn thực phẩm chứa nhiều melatonin: Bữa tối người bệnh nên ăn các thực phẩm như yến mạch, gạo, gừng, cà chua, chuối, lúa mạch, ngô ngọt, hạt đậu nành, pho mát, thịt gà, bí ngô, gà tây… là những thực phẩm chứa nhiều melatonin (chất hóa học được sản xuất bởi tuyến tụy giúp dễ ngủ). Trước khi đi ngủ, người bệnh có thể ăn nhẹ như ăn bơ đậu phộng, uống sữa… sẽ cung cấp thêm trytophan (hoạt chất gây buồn ngủ), giúp bệnh nhân dễ đi vào giấc ngủ hơn.

- Chuẩn bị giấc ngủ: 3 – 4h trước khi ngủ, người bệnh không nên hoạt động mạnh như chơi thể thao, chạy hay uống nhiều nước và sử dụng các chất kích thích như cafein, thuốc lá, coca, socola… Không gian ngủ cũng rất quan trọng, nó sẽ giúp người bệnh dễ đi vào giấc ngủ và tạo giấc ngủ sâu. Do đó phòng ngủ nên thoáng mát, nhiệt độ thích hợp, có thể tránh được tiếng động xung quanh; tuy nhiên nên có cửa sổ, tốt nhất là có thể nhận được ánh sáng mặt trời sẽ giúp bệnh nhân tỉnh giấc sớm hơn vào buổi sáng. Giường, gối nên theo ý thích của người bệnh sẽ tạo được cảm giác thoải mái. Hương vani, hoa oải hương… có thể giúp người bệnh dễ đi vào giấc ngủ hơn.

Rối loạn giấc ngủ đêm ở bệnh nhân Parkinson 2
Phòng ngủ thoáng mát giúp người bệnh dễ đi vào giấc ngủ

- Tạo một giấc ngủ ngon: Tâm lý là yếu tố rất quan trọng, ảnh hưởng chủ yếu đến chất lượng giấc ngủ của người bệnh. Khi chuẩn bị đi ngủ, người bệnh không nên suy nghĩ về vấn đề cần giải quyết trước đó hay nhưng việc đã xảy ra, cần giữ tâm lý thoải mái, vui vẻ. Trước khi đi ngủ có thể tắm nước nóng, nghe nhạc nhẹ, tập thiền, yoga sẽ giúp người bệnh thư giãn, dễ đi vào giấc ngủ hơn. Sau 20 phút nếu chưa thể đi vào giấc ngủ thì không nên cố gắng ngủ hay xem tivi, sử dụng máy tính, điện thoại; nên thức dậy đọc sách, nghe nhạc thư giãn, luyện tập thiền, yoga để tạo cảm giác buồn ngủ.

- Hỗ trợ của gia đình: Gia đình nên quan tâm, động viên người bệnh, tránh để bệnh nhân lo lắng, căng thẳng, sợ hãi sẽ giúp bệnh nhân có tâm lý thoải mái và ít gặp ác mộng về đêm.

Ds. Minh Phương

Nguồn tham khảo:
http://www.parkinsons.org.uk/
http://www.youngparkinsons.org/

 

Chia-se-benh-nhan-chua-Parkinson

 


Thông tin cho bạn: TPCN Vương Lão Kiện - Giải pháp hỗ trợ điều trị giúp làm giảm chứng run trong bệnh và hội chứng Parkinson

TPCN Vương Lão Kiện giúp làm giảm dần chứng run trong bệnh và hội chứng parkinson

đặt mua tpcn Vương Lão Kiện

 

Các bài viết khác

Bình luận

Viết bình luận

Chưa có bình luận nào, hãy là người đầu tiên!